زندانیان سیاسی و عقیدتی

هیچ انسانی نباید به دلیل اندیشه، باور یا بیان مسالمت‌آمیز خود زندانی شود

در ایران، فعالان سیاسی و مدنی، روزنامه‌نگاران، وکلا، دانشجویان، مدافعان حقوق بشر، فعالان حقوق زنان و اعضای برخی اقلیت‌های دینی و قومی ممکن است به دلیل فعالیت‌ها، دیدگاه‌ها یا باورهای خود با بازداشت،
پیگرد قضایی و مجازات روبه‌رو شوند. گزارش‌های نهادهای بین‌المللی حقوق بشر مواردی از بازداشت خودسرانه، محرومیت از دسترسی مؤثر به وکیل، استفاده از اعترافات اجباری،
شکنجه و بدرفتاری و محاکمات فاقد تضمین‌های کافی دادرسی عادلانه را در پرونده‌های سیاسی و امنیتی ایران مستند کرده‌اند.

سازمان حقوق بشر کوروش بزرگ
دفاع از حقوق زندانیان سیاسی و عقیدتی، مستندسازی موارد نقض حقوق آنان و پیگیری پرونده‌های افرادی را که در معرض خطر فوری قرار دارند، از حوزه‌های اصلی فعالیت خود می‌داند.

چهار دهه سرکوب سیاسی

پس از استقرار جمهوری اسلامی در سال ۱۳۵۷، دادگاه‌های انقلاب نقش گسترده‌ای در رسیدگی به پرونده‌های سیاسی و امنیتی پیدا کردند. در سال‌های نخست پس از انقلاب، شمار زیادی از مقام‌های حکومت پیشین و سپس اعضا و هواداران گروه‌های سیاسی مختلف پس از محاکماتی که بسیاری از آنها فاقد استانداردهای دادرسی عادلانه بودند، اعدام شدند. یکی از مهم‌ترین فصل‌های این تاریخ، اعدام گسترده زندانیان سیاسی در تابستان ۱۳۶۷ است. هزاران زندانی سیاسی که بسیاری از آنان در حال گذراندن محکومیت خود بودند، به صورت مخفیانه اعدام شدند و محل دفن بسیاری از قربانیان همچنان روشن نیست. سازمان‌های حقوق بشری این رویدادها و ادامه پنهان‌سازی سرنوشت و محل دفن قربانیان را از مهم‌ترین پرونده‌های پاسخگویی و دادخواهی در تاریخ معاصر ایران می‌دانند.

حق برخورداری از دادرسی عادلانه

ایران عضو میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی است. این میثاق از جمله حق آزادی و امنیت فردی، حق برخورداری از دادرسی عادلانه، حق دفاع و حق آزادی اندیشه و بیان را به رسمیت می‌شناسد. در پرونده‌های سیاسی و امنیتی، متهم باید از زمان بازداشت از اتهام خود آگاه باشد، امکان دسترسی مؤثر به وکیل داشته باشد، برای تهیه دفاع فرصت کافی در اختیار او قرار گیرد و اتهامات او توسط دادگاهی مستقل و بی‌طرف بررسی شود. هیچ فردی نباید مجبور شود علیه خود شهادت دهد یا تحت فشار به جرم اعتراف کند.

کاری که ما انجام می‌دهیم

هر زندانی یک پرونده، یک خانواده و یک صدای انسانی است.

سازمان حقوق بشر کوروش بزرگ تلاش می‌کند پرونده زندانیان سیاسی
و عقیدتی را مستند کند، موارد فوری را شناسایی کند
و اطلاعات قابل تأیید را در اختیار نهادهای حقوق بشری مرتبط قرار دهد.

اندیشه جرم نیست

هیچ انسانی نباید به دلیل اندیشه، باور، فعالیت مدنی یا بیان مسالمت‌آمیز دیدگاه خود از آزادی محروم شود. هدف ما ثبت حقیقت، حفظ اسناد، پیگیری حقوق زندانیان و کمک به جلوگیری از فراموش شدن
کسانی است که آزادی آنان به دلیل استفاده از حقوق بنیادینشان محدود شده است.

آزادی و دادرسی عادلانه، حق هر انسان است

هر فرد بازداشت‌شده حق دارد از کرامت انسانی، امنیت، درمان، دسترسی به وکیل و یک دادرسی مستقل و عادلانه برخوردار باشد.

منابع و اسناد

گزارش‌های سازمان ملل متحد، گزارشگر ویژه وضعیت حقوق بشر در ایران،
مأموریت حقیقت‌یاب مستقل بین‌المللی درباره ایران،
Human Rights Watch و Amnesty International.